Wat gebeurt er met je auto als je overlijdt?

Het klinkt misschien als een vreemde vraag. Je bent net je man, vrouw, vader of moeder verloren en dan zou je je ook nog druk moeten maken over de auto die voor de deur staat.

Toch is het belangrijk. Want hoewel het leven van de eigenaar is gestopt, lopen de verplichtingen rondom zijn of haar auto gewoon door.

De verzekering, de wegenbelasting en soms zelfs de financiering. Die verdwijnen niet automatisch wanneer iemand overlijdt.

En dan is er natuurlijk nog de vraag: van wie is die auto nu eigenlijk?

De auto staat er nog, maar de eigenaar is overleden

Stel je voor.

Je vader overlijdt op 82-jarige leeftijd. Zijn auto staat keurig in de garage. Hij reed er de laatste jaren nauwelijks meer in. Hooguit naar de supermarkt, de huisarts en op zondag naar je zus.

De auto is misschien niet veel meer waard, maar hij was er ontzettend zuinig op.

Na zijn overlijden vraagt je broer of hij de auto mag hebben. Jij vindt dat prima. Maar je zus vindt eigenlijk dat de auto verkocht moet worden en dat de opbrengst verdeeld moet worden.

En zo kan iets eenvoudigs als een auto opeens een discussie worden binnen een familie.

Want juridisch gezien is de auto onderdeel van de nalatenschap.

Dat betekent dat de erfgenamen, afhankelijk van het testament en de manier waarop de erfenis wordt afgewikkeld, moeten bepalen wat ermee gebeurt.

Binnen vijf weken moet je iets regelen

Wat veel mensen niet weten, is dat er een termijn geldt voor het overschrijven van een auto na overlijden.

Volgens de regels van de RDW moet een voertuig in beginsel binnen vijf weken na het overlijden op naam van een nieuwe kentekenhouder worden gezet.

Dat kan bijvoorbeeld een erfgenaam zijn, maar ook iemand die de auto koopt.

De auto kan dus niet onbeperkt op naam van iemand blijven staan die is overleden.

En dat is begrijpelijk. Want zolang een auto een kenteken heeft, horen daar verplichtingen bij.

Denk aan de verzekering, de motorrijtuigenbelasting en de APK.

Mag je nog in de auto van de overledene rijden?

Dat is een vraag die regelmatig voorkomt.

Je moeder is overleden en haar auto staat voor de deur. Je eigen auto staat bij de garage en je wilt even boodschappen doen.

Kun je dan gewoon de sleutels pakken?

Dat hangt af van de situatie.

De auto moet uiteraard verzekerd zijn, voldoen aan de APK-verplichtingen en er moet aan de overige wettelijke eisen worden voldaan.

Maar er is nog iets belangrijks.

Controleer altijd bij de verzekeringsmaatschappij of je als bestuurder daadwerkelijk verzekerd bent.

Een autoverzekering stopt niet noodzakelijk direct op het moment dat de verzekeringnemer overlijdt. Dat betekent echter niet dat iedereen de auto zomaar mag gebruiken.

Mijn advies is daarom eenvoudig: bel eerst even met de verzekeraar.

Dat telefoontje kan een hoop ellende voorkomen.

Wie krijgt de auto?

Dat is afhankelijk van de nalatenschap.

Misschien heeft de overledene in een testament laten vastleggen wie de auto krijgt. Of misschien hebben de erfgenamen samen afgesproken dat één van de kinderen de auto overneemt.

Wanneer er meerdere erfgenamen zijn, kun je niet altijd zelfstandig beslissen om de auto weg te geven of te verkopen.

De auto vertegenwoordigt immers een bepaalde waarde.

En die waarde hoort bij de erfenis.

Het is verstandig om eerst duidelijk te krijgen wie bevoegd is om de auto over te dragen, voordat je ermee naar een garagebedrijf rijdt.

Hoe schrijf je de auto over?

Voor het overschrijven heb je doorgaans het kentekenbewijs of de kentekencard en de tenaamstellingscode nodig.

Afhankelijk van de situatie kan ook aanvullende documentatie nodig zijn, bijvoorbeeld om aan te tonen dat iemand bevoegd is namens de nalatenschap te handelen.

De overschrijving regel je via de RDW of een erkend kentekenloket.

Wanneer de auto op naam van de nieuwe kentekenhouder staat, moet die ervoor zorgen dat de verzekering en andere verplichtingen goed geregeld zijn.

Wordt de auto verkocht, dan is het belangrijk dat de verkoper een vrijwaringsbewijs ontvangt.

Bewaar dat bewijs goed.

Het toont aan dat het voertuig niet langer op naam van de vorige kentekenhouder staat.

En wat gebeurt er met de wegenbelasting?

Ook de Belastingdienst krijgt niet automatisch de opdracht om alle verplichtingen rondom de auto onmiddellijk stop te zetten.

Zolang de registratie doorloopt, kunnen er kosten blijven ontstaan.

Wordt de auto voorlopig niet gebruikt, dan kan het in sommige gevallen verstandig zijn om het kenteken te laten schorsen.

Dat kan via de RDW.

Let wel op: een geschorste auto mag niet op de openbare weg staan of rijden.

Wat als de auto nog niet is afbetaald?

Niet iedere auto is volledig eigendom van degene die erin rijdt.

Soms is er sprake van een financiering, financial lease of private lease.

En dat maakt nogal verschil.

Bij een gefinancierde auto kan er nog een openstaande schuld zijn die onderdeel is van de nalatenschap.

Bij private lease is de auto doorgaans eigendom van de leasemaatschappij. Het contract moet dan volgens de geldende voorwaarden worden afgewikkeld.

Neem daarom bij een leaseauto of financiering altijd contact op met de betreffende maatschappij.

Moet je erfbelasting betalen over de auto?

Een auto kan ook meetellen bij de waarde van de erfenis.

Daarbij gaat het in beginsel om de waarde die de auto op het moment van overlijden vertegenwoordigde.

Dat hoeft natuurlijk niet hetzelfde bedrag te zijn als waarvoor de auto ooit is gekocht.

Een auto van tien jaar oud kan inmiddels weinig waard zijn. Maar een bijzondere oldtimer of exclusieve sportwagen kan juist behoorlijk wat waarde vertegenwoordigen.

Of je daadwerkelijk erfbelasting moet betalen, hangt af van de totale nalatenschap, de vrijstellingen en je relatie tot de overledene.

Soms is een auto veel meer dan een vervoermiddel

In mijn werk als uitvaartverzorger merk ik dat mensen aan bepaalde bezittingen ontzettend gehecht kunnen zijn.

Een auto is daar een mooi voorbeeld van.

De oude Mercedes van vader. De kleine Fiat waarin moeder jarenlang reed. Of de camper waarmee opa en oma iedere zomer naar Frankrijk gingen.

Voor de buitenwereld is het misschien gewoon een voertuig.

Maar voor de familie kan het een stukje geschiedenis zijn.

De geur van het interieur, het vertrouwde geluid van de motor of die ene kras op het dashboard waar vader zich jarenlang aan ergerde.

Dat soort herinneringen hebben geen financiële waarde.

En toch kunnen ze ontzettend kostbaar zijn.

Misschien wil een zoon daarom de auto van zijn vader blijven rijden.

Of besluit de familie de oude camper nog één keer te gebruiken om samen een bijzondere reis te maken.

Ook dat zijn keuzes die bij een afscheid en de periode daarna kunnen horen.

Leg je wensen vooraf vast

We denken bij het vastleggen van onze uitvaartwensen vaak aan de keuze tussen begraven en cremeren.

Aan muziek, bloemen, een uitvaartkist en de mensen die we graag bij ons afscheid willen hebben.

Maar waarom zouden we niet ook vastleggen wat er met onze persoonlijke bezittingen moet gebeuren?

Bijvoorbeeld met de auto.

Misschien wil je dat je dochter hem krijgt. Of dat de auto wordt verkocht en de opbrengst naar je kleinkinderen gaat.

Je kunt zulke wensen opschrijven, zodat je familie weet wat je bedoeling is.

Let wel: een wens op papier is niet altijd juridisch bindend. Wil je bepalen wie de auto daadwerkelijk erft, dan kan het verstandig zijn dit via een notaris te regelen.

Wat adviseert RustZacht?

Wanneer iemand overlijdt, krijgen nabestaanden in korte tijd ontzettend veel informatie te verwerken.

De uitvaart moet worden geregeld. Er moeten instanties worden geïnformeerd. Bankzaken, verzekeringen en abonnementen vragen aandacht.

En ergens in dat hele proces staat ook nog die auto voor de deur.

Daarom adviseren wij families om niet alleen naar de uitvaart te kijken, maar ook naar de praktische zaken die daarna komen.

Ons advies:

• Controleer wie de erfgenamen zijn en wie bevoegd is om over de auto te beslissen.
• Informeer de verzekeringsmaatschappij over het overlijden.
• Controleer de kentekenpapieren en de tenaamstellingscode.
• Regel de overschrijving tijdig via de RDW.
• Bewaar bij verkoop altijd het vrijwaringsbewijs.
• Ga bij twijfel over de erfenis niet zomaar over tot verkoop.

Tot slot: de auto blijft, de herinneringen ook

Een overlijden maakt pijnlijk duidelijk dat het leven gewoon doorgaat.

De post valt op de mat. De energierekening komt binnen. De telefoon gaat. En de auto staat nog precies op dezelfde plek als gisteren.

Alleen degene die altijd achter het stuur zat, komt niet meer terug.

Dat is misschien wel het moeilijkste aan afscheid nemen.

De gewone dingen blijven bestaan, terwijl degene met wie ze zo verbonden waren er niet meer is.

Bij RustZacht vinden we het belangrijk om nabestaanden niet alleen te begeleiden bij het afscheid zelf, maar ook duidelijkheid te geven over de praktische zaken rondom een overlijden.

Want juist wanneer je hoofd vol zit met verdriet, is het prettig als iemand je helpt overzicht te houden.